Ako ste tragali za knjigom uz koju ćete zavoleti Kinu, njenu drevnu kulturu, običaje i mentalitet, onda je pravi roman za vas „Izgubljeni u prevodu“ američke spisateljice Nikol Mones. Kada zaronite u njegove stranice prepune daha daleke Azije, sa kojih se naprosto čuje melodičan mandarinski jezik i oseća miris pekinških uzavrelih ulica, otkrićete sasvim novi svet koji iz svog ugla posmatra zapadnjakinja fascinirana drugačijim načinom života od svega što zna, privlačnim i nedohvatnim u isti mah. A to i ne treba da čudi jer je književnica Nikol Mones živela u Kini punih 18 godina i o tom periodu svog života napisala čak četiri knjige.

Roman započinje jedne kasne pekinške noći u kojoj Amerikanka Alis Manegan kreće na svoje uobičajeno nesvakidašnje putešestvije. Obmotana starinskim kineskim svilenim pojasom na kome je nacrtan feniks, ona kreće u potragu za kineskim muškarcem, „zmajem“ koga feniks traži ne bi li utolio svoju žudnju za dodirom, bliskošću i strašću. Jutro joj ne donosi samo mamurluk i osećaj praznine u naručju, već i poziv američkog arheologa Adama Spensera, čoveka koji, kao i ona, živi svoj san – želju da pronađe „pekinškog čoveka“, praistorijskog pretka današnjih Kineza, čije su kosti nestale tokom Drugog svetskog rata. Krenuvši sa njim kao prevodilac u ovu izazovnu avanturu, Alis će otkriti ne samo suštinu Kine i njene istorije već i spoznaju o ljubavi, istini i dubinama sopstvenog identiteta.

Kontroverzni lik glavne junakinje čini težište dela. Po danu tumač za kineski jezik, ona je noću Mo Aili, devojka starinskog kineskog imena koje znači ispravna i puna ljubavi, devojka koja iz dubine duše želi da zaboravi svoje korene i postane Kineskinja. Traume iz detinjstva i podvojena osećanja prema ocu, kongresmenu Horasu Maneganu, čuvenom rasisti koliko i požrtvovanom roditelju, deluju kao sasvim jasan razlog za bekstvo na drugi kraj sveta i izgradnju jednog sasvim novog života i identiteta. Međutim, Alisina ljubav prema svemu što je kinesko još je dublja i iskrenija, pa talasi koji zapljuskuju njeno srce stižu do samih čitalaca nagrađenih pričama o misterijama Kine kao jedne od najstarijih i najintrigantnijih kultura sveta. Otud su stranice o legendama o zavijanju stopala mladih Kineskinja i običajima otpuštanja mrtvih iza Žutih izvora podjednako zanimljive koliko i svedočanstva o mongolskim gozbama i starinsko ophođenje među svima koji se međusobno uvažavaju.

Roman „Izgubljeni u prevodu“ mnogi doživljavaju kao ljubavni roman, što zaista i jeste, budući da će u liku doktora paleontologije Lina Šijanga Alis pronaći sve što jedna žena od muškarca može da očekuje, ali i mnoge prepreke za koje je upitno mogu li se otkloniti da bi strasne noći bile zaokružene istinskom i nepomućenom srećom. Međutim, potraga za neprocenjivim blagom iz praistorije, odgonetanje pisama i starih fotografija francuskog sveštenika i istraživača Pjera Tejara de Šardena i njegove zabranjene veze sa američkom vajarkom Lusil Svon, više ga svrstavaju u domen avanturističkog, iako su u svakom trenu prožeti paralelama nemogućih ljubavi, poistovećivanja i preispitivanja, kako u prošlosti tako i u sadašnjosti.

I na kraju ne treba zanemariti istorijski sloj romana u kome kroz sudbine likova provejava priča o Kulturnoj revoluciji Mao Cedunga, komunističkom obračunu sa neistomišljenicima, čistkama, progonima i odvođenjem slobodoumnih u radne logore iz koga im nije bilo povratka, periodu koji Kinezi nazivaju dobom Haosa. Osim poruke da se ovakve slike iz prošlosti više nikada ne smeju ponoviti, nameće se još jedna, u kojoj Alisina želja za slobodom i nesputanim duhom još jače dolazi do izražaja, dopuštajući njenoj lutajućoj duši da se pažljivo zagleda u sopstveno ogledalo snova i spozna da se prava ogoljena istina nalazi jedino iza one njegove druge, skrivene strane.

Autor: Jelena Simonović Dilber
Izvor: Delfi kutak